|
VERSLAG
REIS NAAR DE PYGMEEEN IN CONGO,
juni/juli
2007 door Bram Krol
Samenvatting
Een uitstekende reis, zeer vermoeiend en
bijzonder gezegend. Er kwamen 922 mensen tot een beslissing om Jezus te volgen
(waarbij we alleen maar kunnen hopen dat ze ook echt tot Christus zijn gekomen).
Om het werk van Dieudonné, de leider van het werk onder de pygmeeën, te
versterken, werden 34 jonge mensen getraind in evangelisatie en nazorg. Ze
zullen - als daar geld voor komt – naar afgelegen concentraties van pygmeeën
gaan. De mensen staan te trappelen om het Evangelie te horen, niet alleen de
pygmeeën, maar ook de bantoes. We werden soms gedwongen om te stoppen en het
Evangelie te door te geven.
De reis
Zwaar! Bij aankomst in Kiri bleek de
luchtvaartmaatschappij (tegen haar belofte in) een groot deel van de pakken niet
te hebben meegestuurd, waaronder de fietsen die we nodig hadden. We hebben
daarom de eerste 100 km. per kano met buitenboordmotor overbrugd, in 1¼ dag. We
moesten de driekoppige bemanning voor 14 dagen betalen voor hun levenonderhoud,
want ze moesten op ons wachten. Deze misser van ‘Malu Airlift’ heeft ons veel
geld gekost (ongeveer 900 dollar). Later maakten ze het nog veel erger. Toen ze
door hadden dat ik afhankelijk was van een terugvlucht voor een bepaalde datum,
weigerden ze een vliegtuig te sturen, en probeerden me zo 1000 dollar af te
persen. Tot slot hebben ze een pakket, dat we naar Kiri gestuurd hebben,
geconfisceerd, ter waarde van 350 dollar, om ons toch minstens dat bedrag af te
persen. En je doet er niets tegen. Congo is het wilde Westen...
Na aankomst in het dorpje Ireko moesten we
nog minstens 113 kilometer lopen, over een deels onbegaanbaar pad. Omdat er veel
omwegen langs omgevallen bomen waren, was de feitelijke afstand zeker 10 km.
langer. In de hitte hebben we het in 3½ dag gehaald, en onderweg ook nog
geëvangeliseerd. God was me zeer genadig, en ik heb geen gezondheidsklachten
gehad. Het was zelfs zo dat de pygmneeën, die zware lasten droegen, me vroegen
of ik a.u.b. wat langzamer wilde lopen... Vanuit onze basis Bokota hebben we
tamelijk grote tochten gemaakt. Eén keer kregen we onze eerste maaltijd, op een
dag met een zware tocht, pas om 20.30 uur... Soms was er een groot gebrek aan
hygiëne. Ik sliep op planken, balken of een matje van bamboe op de grond. Het
eten was soms wat armelijk en eenzijdig, behalve in Bokota,. waar gezorgd werd
voor dagelijks vers vlees uit het oerwoud, vruchten en groenten. De kerkleden
waren heel erg blij bijbels en gezangboeken te krijgen (één boekje op 30
volwassen leden ongeveer...)
Uitgebreider verslag
Kikwit: Eerst
bezocht ik 2 dagen een proefproject dat we in Kikwit hebben lopen, iets met
computers en een cybercafe. Het loopt uitstekend. Een heel aantal technische
producten waren besteld, en ik heb ze mee kunnen nemen met behulp van Bert van
Ameijde, die hier hard aan gewerkt heeft. De lening in geld en goederen betaalt
ds. Bernardin Luswa v.a. 1 jan. ’08 terug in 4 betalingen van 2000 dollar, aan
Gemeentegroei Congo. Daarna heeft hij zelf een redelijk salaris, zonder dat
Gemeentegroei veel aan hem hoeft te betalen! Hij is een harde en betrouwbare
werker, met veel gezag in zijn stad.
Van de gemeente van ds. Luswa
kreeg ik een collecte en giften mee voor hulp aan pygmeeën in nood. Ik heb het
besteed voor een jongetje met elefantiasis (waarbij het zakje van de jongen zo
groot was als een voetbal); zonder operatie moest hij sterven, een jongetje van
vier jaar. De opbrengst van ongeveer 42,50 euro (het grootste bedrag dat ik ooit
aan giften in Congo heb meegemaakt!), wat meer is dan een pygmee in een jaar bij
elkaar kan verdienen!
Ik had de
gelegenheid de heer Mboma te bezoeken, de burgemeester van Kikwit, een stad met
meer dan 400.000 inwoners. Deze is, samen met zijn vrouw, in 2004 in Bulungu tot
geloof gekomen, toen hij daar de administrateur (gouverneur) van de
deelprovincie Kwilu was. Hij nodigde ons uit om heel grote
evangelisatiebijeenkomsten in zijn stad te houden, waarbij hij zelf aan de
propaganda wil meewerken! Ook pater Kopa (zie: Als Gods Geest neervalt...)
wil hier graag ten volle aan meedoen. Ik heb hem gesproken, en met ingang van
september hervat hij (eindelijk) zijn opwekkingsbijeenkomsten.
Team: Eén
volle dag hadden we besprekingen met het gemeentegroeiteam. De boekhouder (Maki)
had enkele heikele punten ingebracht, die vrijwel alle naar genoegen werden
afgehandeld. Aan de overblijvende punten blijft men werken; Maki wil op 3 punten
nog wat nadere verklaringen. Hij controleert uitstekend, en dit komt het werk
zeer ten goede! Het team werkt hard. Voor Antoine kon ik een laptop meenemen.
Het team vertrok daarop naar de wijde omgeving van Masi-Manimba voor
opwekkingsbijeenkomsten. We verwachten weer heel veel nieuwe gelovigen door hun
prediking en zang; maar terwijl ik dit schrijf, zijn zij nog ver weg van
Kinshasa. Ds. Antoine en ik vertrokken de daarop volgende dag naar Kiri, diep in
het oerwoud.
Pygmeeën:
Onze werker heeft 7 gemeenten gesticht in zijn eigen dorp en de omgeving, en in
ruim een jaar meer dan 6000 mensen tot geloof zien komen, vooral in twee
pioniergebieden, waar het Evangelie nog niet was aangeland. Een onafhankelijke
pygmeeëngemeente in Kiri (een arme en zwakke gemeente...) heeft zich bij de
gemeenten van Dieudonné aangesloten, een groep Vrije Evangelische Gemeenten, die
in contact staan met een heel aantal door mijn vriend prof. Sita Luemba in
Kinshasa en de Bas-Congo gestichte gemeenten. We merkten onder de bantoes in het
oerwoud nog bijna meer honger naar Christus en de verlossing dan onder de
pygmeeën. Van de mensen die tot geloof kwamen was 45% bantoe!
Beka, de nestor van de
evangelisten onder de pygmeeën, heeft het laten afweten. Hij heeft zich ergens
anders gevestigd dan wij wilden, en communiceerde nauwelijks. We weten eigenlijk
alleen dat hij evangeliseerde onder zijn stamgenoten in het gebied van Inongo.
Hij weigerde ook ons te ontmoeten, zodat we hem hebben moeten ontslaan (hij
heeft direct werk gevonden bij de Anglicaanse zending, dus eigenlijk is dat een
mooie oplossing). Lutudi werkt nu in zijn plaats, een vriend van Dieudonné die
een catechetenopleiding bij de baptisten heeft
gevolgd. Hij woont 2 à 3 kilometer slechts
bij Dieudonné vandaan, en is een trouwe werker.
De inschakeling van teams van vrijwilligers
(voor 6 weken à 1375 euro kan een team van 8-10 man op honderden kilometers van
huis werken. Dit bedrag behelst een bloes of broek die ze krijgen, reis- en
verblijfskosten en een heel klein bedrag per persoon vanw. inkomensderving). Zo
kunnen honderden mensen het Evangelie horen, die daar anders geen kans toe
krijgen. Een evangelisatieteam wordt na enkele weken gevolgd door een
nazorgteam. Ds. Antoine Tseki heeft 34 overwegend jonge mensen hiervoor
getraind, en ze waren bijzonder enthousiast!!! Zo wordt het werk onder de
pygmeeën meer dan ooit een beweging, gedragen door tientallen werkers!
Ik heb kunnen constateren dat de twee
dorpen, waar Dieudonné het meest heeft gewerkt, aanzienlijk veranderd zijn. Niet
slechts hebben ze meer kleding, waar ze voorheen bijna naakt waren. Dat is
slechts uiterlijk. Maar de mensen toonden hoop en werklust, waar ze voorheen
totaal apathisch leken! Ze durfden mee te doen aan discussies, die ze voorheen
vermeden. Het was geweldig om die transformatie te zien. Met zulke mensen kan ik
werken, als er diakonale projekten beginnen, bijv. een honingprojekt. Dat gaat
langzaam, want de communicatie verloopt heel moeizaam. Maar de tijd en
mentaliteit is er rijp voor. Ik was blij - vanwege een toegezegde gift - aan
Dieudonné een ‘phonie’ te kunnen beloven, een amateurradiozendertje. Onze
secretaris Kubadika krijgt er ook één thuis, en dan kunnen ze communiceren,
zonder dat Dieudonné uren en soms dagen kwijt is om op grote afstand gebruik te
maken van een phonie.
Een heel ander probleem is de algehele
geestelijke en economische malaise in het grote gebied. De ‘administrateur’
(gouverneur over het gebied Kiri, met 181.000 inwoners, en half zo groot als
Nederland) heeft zelfs geen fiets of een typemachine, en ook zijn
ondergeschikten niet, zoals de bestuurder van het subdistrict waarin de
pygmeeëndorpen liggen, met 10.000 inwoners. De politiemacht van 4 man beschikt
er over één oud jachtgeweer met 4 patronen... Maar er zijn wel ongeveer 50
gedeserteerde soldaten, die met moderne wapens op olifanten, apen en krokodillen
jagen, en soms de bevolking terroriseren. De wanhoop slaat in die streken op
je...
Slot
De foto’s en films die ik nam, spreken van
vreugde en hoop! Je zou ze eens moeten zien! We denken na over hoognodige
diakonale projekten en een projekt om vooral degenen die taken in de kerkjes
vervullen, te vormen in bijbelkennis, evangelisatie, prediking en pastoraat. We
hebben hier en daar wat sociale hulp gegeven. De vrouw van Dieudonné moet in
Kinshasa geopereerd worden, vanwege een verwaarloosde apendicitis. Kosten: bijna
1000 euro, inclusief de reis, medicijnen, verblijfskosten. Maar dat geld hebben
we nu niet. Maar we kunnen haar toch ook niet laten lijden?
De kansen zijn
groot, de mensen klein, hun geloof is reusachtig, hun kennis uiterst gering.
Maar God is een groot werk begonnen, en dat zal nog aanzienlijk groeien!
Gorinchem, 22-7-’07, Bram Krol
|